Պարարտանյութեր֊օգտագործվում են հողի հատկությունները և բույսերի սննդառությունը բարելավելու ու բերքատվությունը բարձրացնելու նպատակով։ Պարարտանյութերը բարձրացնում են հողի բերրիությունը, բարձրացնում մշակաբույսերի բերքատվությունը և լավացնում բերքի որակը։ Պարարտանյութերը բերքի մեծ հավելում են տալիս, երբ հողը նաև ոռոգվում է։ Բերքի հետ ամեն տարի հողից հեռանում են զգալի քանակի սննդանյութեր, որի հետևանքով հողի բերրիությունն ընկնում է։ Պարարտանյութերի կիրառմամբ լրացվում է հողից հեռացված սննդանյութերի քանակությունը։ Պարարտանյութերի կիրառումից առավելագույն արդյունք ստանալու համար անհրաժեշտ է այն ճիշտ օգտագործել՝ ելնելով հողի հատկությո

ւններից և պարարտացվող մշակաբույսի սննդառության առանձնահատկություններից։

Պարարտանյութերը լինում են բնական և արհեստական։ Բնական պարարտանյութեր են`

Գոմաղբ

Գոմաղբը երկարատև ազդեցության (հողի մեջ մտցնելուց հետո 3-5 տարվա ընթացքում) պարարտանյութ է։ Բարելավում է հողի կառուցվածքը՝ դարձնելով այն օդա և ջրաթափանց։ Գոմաղբով պարարտացվում է այգեբանջարանոցային բույսերի համար նախատեսված հողը՝ աշնանը կամ գարնանը։

Թռչնաղբ

Թռչնաղբը հեշտ յուրացվող հիմնական սննդատարրերի բարձր պարունակությամբ, արագ ներգործող պարարտանյութ է։ Օգտագործում են հիմնականում պարարտացման (բնական վիճակում), օժանդակ սնուցման (հեղուկ վիճակում) նպատակով։

Տորֆ

Տորֆը պարունակում է զգալի քանակությամբ օրգանական նյութեր։

Բուսահող

Ստանում են գոմաղբի և տարբեր բուսական մնացորդների (տերև, խոտ և այլն) քայքայումից։ Բուսանողը մյուս պարարտանյութերից տարբերվում է յուրացվող սննդանյութերի բարձր պարունակությամբ։

Գոմաղբահեղուկ

Գոմաղբահեղուկն արագ ներգործող, հիմնականում ազոտակալիումական պարարտանյութ է։ Բույսերի լրացուցիչ սնուցման համար օգտագործում են 1։5 հարաբերությամբ նոսրացված գոմաղբահեղուկ։

Արհեստական պարարտանյութերն են` ազոտական, կալիումական, ֆոսֆորական, համալիր, միկրոպարարտանյութեր։

Պարարտանյութերը հողին պետք է տալ ճիշտ քանակով, որպեսզի արդյունավետ լինի, հակառակ դեպքում կվնասենք բույսերը։

Урок 1

1. Впишите нужное слово

Наступают осенние (холод, холода). Ночью легкие (мороз, морозы) затягивают лужи льдом. Куда пропали веселые (бабочка, бабочки)? (Вьюга, вьюги) намели сугробы. Бродят в поисках пищи (зверь, звери). Не найти им бабочек по пушистым снегом.

2. Из данных слов составьте и запишите предложения.

весенние, первые, цветы, расцвели- Первые весенние цветы расцвели.

зелёные, на, деревьях, листочки, распустились- На деревьях распустились зеленые листочки.

бегают, муравьи, в, траве- Муравьи бегают в траве.

проснулись, ежи, в лесу, колючие- Проснулись колючие ежи в лесу.

звонкие, раздаются, птиц, голоса- Птицы раздают звонкие голоса.

3. Впишите окончания

Хорошо весной в горах. На зелёных склонах пестреют весенние цветы. Растении тянут свои головы к солнцу. Выпрямись пучки сухих трав. Вот откуда – то выползла туча. Посыпались коючий снег и град. Прошло туча, запылала солнце. Запили птицы. Цветы раскрыли свои чашечки. Весело зажужали жули и пчелы. Снег и град растаялся.

4. К слову “Яблоня” поставьте вопросы и впишите их в скобки.

Весной зацвела в саду яблоня (что?). Чудный запах от яблони (чего?) разнился по всему саду. К яблоне (к чему?) прилетели мохнатые пчелы. Они собирали сладкий сок с цветов яблони (чего). Дти хоили к яблоне (……..) и любовались её цветами. Осенью с яблони (….) сняли много яблок.

5.Прочитайте Напишите полные ответы на вопросы.

Все сидели за накрытым столом. Чашки у всех были разные. У бабушки — голубая, у матери — с ягодками, у Тани — с петушками. У деда не было чашки. Он пил чай из стакана.

Какая чашка была у бабушки?

Какая чашка была у матери?

Какая чашка была у Тани?

У кого не было чашки?

Из чего он пил?

6.Прочитайте. Напишите полные ответы на вопросы

У какого зверя ветвистые рога?

Сколько ног у паука?

У какого дерева белый ствол?

У какой птицы длинные ноги?

У какого животного длинная шея?