Հայկական լեռնաշխարհը՝ հայերի հայրենիք
Հայրենիք հասկացությունը
Յուրաքանչյուր ժողովուրդ ունի իր սեփական հայրենիքը։ Դա այն վայրն է, որտեղ ապրում է ժողովուրդը, ստեղծում է իր պատմությունը և մշակութային արժեքները։ Հնում մարդիկ ապրել են իրենց համար նպաստավոր վայրերում։ Փնտրելով ավելի նպաստավոր վայրեր՝ տարածվել են ողջ երկրագնդով։
Կան ազգեր, որոնք ապրելով իրենց տարածքում, մնացել են իրենց տեղում։ Այնտեղ էլ նրանք ձևավորել են իրենց պատմական ուղին, այդ ազգերից են հայերը։ Հայերի հայրենիքը Հայաստանն է՝ այն տարածվում է ամբողջ Հայկական լեռնաշխարհով։ Հայաստանը տարածվում է Հայկական լեռնաշխթայով և այդ պատճառով կոչվում է՝ հայրենիք։ Հայրենիքը սրբացվել է լեգենդներով, հետաքրքիր պատմություններով և ժողովրդի հիշողության մեջ ամրագրվել առասպելներով։ Հայրենիք պաշտպանելը և սիրելը մեր բոլորի պարտքն է։
Հայկական լեռնաշխարհի դիրքն ու սահմանները
Հայկական լեռնաշխարհն ունի լեռնային տեղանք։ Հայկական լեռնաշխարհը ունի բարձր լեռնաշխթաներ, բազմաթիվ հովիտներ, սարահատներ և մեծ, աշխատասեր մարդկանց դաշտեր։ Հայաստանի տարածքը ավելի բարձր է քան հարևան երկրները։ Հայաստանին նաև անվանում են Լեռնային երկիր, Լեռնային կղզի։ Օտար ազգերը Հայաստանին կոչել են Արմենիա, Ուրարտու, իսկ Վրաստանը Սոմխեթի։
Հայկական լեռնաշխարի սահմանները հարավում հասուն են՝ Հայկական տավրոսի, հյուսիս–արևմութքում՝Պոնտոսի լեռներին, հյուսիսում՝ Կուր գետն է,արևելքում՝ Կասպիծ ծովը և Ումիա լիճը, իսկ արևմուտ՝ Փոքրասիական սարահարթը։ Հայաստանի լեռնաշխարհի կենտրոնական մասը կոչվում է Միջնաշխարհ։
Լեռները
Մեր Հայկական բարձրավանդակի ամենաբարձր լեռը մեծ Արարատն է, նաև Մասիսը։ Այն ծովի մակարդակից բարձր է 5165մ։ Փոքր Արարատը կամ Սիսն ունի 3925մ բարձրություն։ Աստվածաշնչում ասվում է, որ ջրհեղեղի ժամանակ Նոյի տապանը կանգ է առել և հանգրվանել է Արարատի գագաթին։ Արարատ լեռը մեր հայտնի և սրբազան լեռն է, որին բոլորս գիտենք և երբեք չենք մոռանա։ Հայկական լեռնաշխթան ձգվում է Արարատից դեպի արևմուտք բարձր գագաթներով, որոնք կարծես հայկական քոչարի են պարում։ Այդ պատճառով էլ Հայկական պար պատկերավոր անուն է ստացել։
Ամենաբարձր ՀՀ–ի տարածքում Արագած լեռն է։ Լեռն ունի 4096մ բարձրություն։ Ըստ ավանդության՝ Արագածի գագաթին հայոց առաջին կաթողիկոս Գրիգոր Լուսավորչի ճրագը, կանթեղը, որը կոչվում է Ս․ Կանթեղ։ Հայկական լեռները հրաբխային հանգած գագաթներ են, սակայն կա մի գագաթ՝ Թոնդուրեկը կամ Թոնդուրակ, որն այսօր էլ գործող է և գտնվում է Թուրքիայում։ Մեր հայրենի տարածքը շարունարկում է մնալ ակտիվ և երկրաշարժային գոտի։
Պատասխանել հարցերին
1․ Բացատրեք «Հայրենիք» հասկացությունը։
Դա այն վայրն է, որտեղ ապրում է ժողովուրդը, ստեղծում է իր պատմությունը և մշակութային արժեքները։
2․ Ո՞րն է հայերի հայրենիքը։
Հայերի հայրենիքը դա Հայաստանն է։
3․ Նկարագրեք Հայկական լեռնաշխարհի դիրքը և սահմանները։
Հայկական լեռնաշխարհն ունի լեռնային տեղանք։ Հայկական լեռնաշխարհը ունի բարձր լեռնաշխթաներ, բազմաթիվ հովիտներ, սարահատներ և մեծ, աշխատասեր մարդկանց դաշտեր։ Հայաստանի տարածքը ավելի բարձր է քան հարևան երկրները։ Հայաստանին նաև անվանում են Լեռնային երկիր, Լեռնային կղզի։ Հայկական լեռնաշխարի սահմանները հարավում հասուն են՝ Հայկական տավրոսի, հյուսիս–արևմութքում՝Պոնտոսի լեռներին, հյուսիսում՝ Կուր գետն է,արևելքում՝ Կասպիծ ծովը և Ումիա լիճը, իսկ արևմուտ՝ Փոքրասիական սարահարթը։
4․ Օտարները ինչպե՞ս են կոչել Հայաստանը։
Օտար ազգերը Հայաստանին կոչել են Արմենիա, Ուրարտու, իսկ Վրաստանը Սոմխեթի։
5․ Ներկայացրեք Հայկական լեռնաշխարհի սահմանները և ցույց տվեք քարտեզի վրա։
Իմ ամառը
Իմ ամառը ես անցկացրել եմ շատ լավ: Ամառվա ընդացքում ես գիրք եմ կարդացել, պապիկի և տատիկի հետ գնացել եմ բարեկամների կնունքին, մայրիկի սեփական խանութում օգնել եմ, իսկ տատիկիս ազատ ժամանակ գնացել ենք զբոսնելու, գնացել եմ պայմանագիրս եմ կնքել, դրսում շատ խաղեր ենք խաղացել, նկարել եմ, ֆիլմեր և մուլթֆիլմներ եմ նայել, շատ հյուրեր ենք ընդհունել, ճամբորդությունների եմ մասնակցել՝ Արատես և Արտանիշ, մորքուրիս տուն էի գնում փազլ էի հավաքում, իմ բոլոր լեգոներն եմ հավաքել, և այլն…
Ես կարդացել եմ Մեծ Բարի Հսկա գիրքը: Ամառը ես և տատիկս Երևանով զբոսնել ենք: Ազատ ժամանակները մենք գնացել ենք շատրվաններ և շա՜տ ուրախ հետ ենք գնացել տուն: Շաբաթ, կիրակի օրերը գնացել ենք Շորժա լողոլու: Շորժայում ես, իմ եղբայները և քույրիկս գտանք մի փոքրիկ լճակ, որտեղ ապրում էին թունավոր օձեր, դոդոշներ և գորտեր: Մենք մի հատ օձին այնքան բարկացրեցինք, որ արդեն հասնում էր մեր վրա: Ամառը մենք տատիկիս հետ Հովհաննես Թ.-ի տուն-թանգարանը, հետո գնացինք Ծովեր գետը, որտեղ փոքրիկ ձուկիկներ, գորտեր կային: Մենք այնտես այնքան ծիծաղեցինք, որ քիչ էր մնում արդեն տակներս անեինք: Իմ եղբայրն էր մեզ խիխաղեցնում և շատ հաջող էր նրա մոտ ստացնում: Մեր թզի ծառից թուզ ենք հավաքել հայրիկիս հետ: Արատեսում շատ ուրախ էր անցել: Ընկեր Դանիելի և Ազատանցիների հետ ծիծաղացել ենք: Իսկ երեկոյան թեյ ենք խմել կամ խարույկի դիմաց խոսացել ենք, մարշմելո ենք կերել: Արտանիշում ամեն օր անձրև էր, և մենք միայն նախավերջին օրը կարողացանք խարույկի դիմաց նստել: Ամեն օր ջուր ենք մտել, իսկ նախավերջին օրը գիշերը մուկիկ ենք տեսել Луная Дарошка-ի ժամանակ:



